दुई दिन बिदाले पनि घटाएन इन्धन खपत - निजी सवारीमा 'जोर-बिजोर' प्रणाली लागू गर्न व्यवसायीको माग

नेपाल यातायात व्यवसायी राष्ट्रिय महासंघका कार्यवाहक अध्यक्ष पुण्यप्रसाद सिटौलाले इन्धनको मूल्यसँग प्रत्यक्ष रूपमा जोडिएको वैज्ञानिक भाडा समायोजन प्रणाली कार्यान्वयन गर्नुपर्ने माग गरेका छन्। उनका अनुसार पेट्रोलियम पदार्थको मूल्य निरन्तर बढिरहँदा पनि यातायात भाडा समायोजन नहुँदा व्यवसायीहरू आर्थिक दबाबमा परेका छन्।

सिटौलाले डिजेलको मूल्य दुई पटकमा गरेर ५५ रुपैयाँले बढेको र पेट्रोलको मूल्य पनि उकालो लागिरहेको अवस्थामा बागमती प्रदेशमा मात्रै भाडा समायोजन गरिएको उल्लेख गरे। वार्षिक रूपमा गरिने भनिएको भाडा समायोजन प्रक्रिया अब प्रभावकारी नरहेको उनको धारणा छ। उनले हवाई क्षेत्र तथा नेपाल आयल निगममा जस्तै स्वचालित भाडा समायोजन प्रणालीलाई पुनरावलोकन गरी व्यवहारिक रूपमा लागू गर्न आग्रह गरेका छन्। साथै, इन्धनको मूल्य घट्दा सरकारले मूल्य समायोजन गरेजस्तै त्यस्तो निर्णय व्यवसायीहरूलाई पनि स्वीकार्य हुने उनले बताए।

सिटौलाले भाडा समायोजनको हालको प्रणाली प्रभावहीन भइसकेको बताएका छन्। उनका अनुसार वार्षिक रूपमा गरिनुपर्ने भाडा समायोजन अब व्यवहारमा लागू नहुने अवस्था पुगेको छ, जबकि इन्धनको मूल्य निरन्तर बढिरहेको छ। हालै बागमती प्रदेशले २५ रुपैयाँ वृद्धि भएको अवस्थामा भाडा समायोजन गरे पनि समग्र रूपमा हेर्दा डिजेलको मूल्य दुई पटकमा ५५ रुपैयाँले बढिसकेको छ भने पेट्रोलमा पनि घाटा रहेको उनले उल्लेख गरे। यसले काठमाडौं उपत्यका सहित देशभरका मालवाहक र यात्रुवाहक व्यवसायीहरूलाई प्रत्यक्ष असर पारेको उनको भनाइ छ।

उनले स्वचालित प्रणालीमार्फत भाडा समायोजन गर्ने व्यवस्था तत्काल लागू गर्नुपर्नेमा जोड दिए। विगतमा राजनीतिक अस्थिरताका कारण यस्तो प्रणाली प्रभावकारी रूपमा कार्यान्वयन हुन नसकेको भए पनि अहिले नेपाल आयल निगम र हवाई क्षेत्रमा भने स्वचालित प्रणाली सफलतापूर्वक लागू भइरहेको उदाहरण उनले दिए। तर सडक यातायात क्षेत्रमा भने यस्तो प्रणाली लागू नहुँदा विभेद भइरहेको उनको आरोप छ, र यही विभेद अन्त्य गर्न आफूहरूले बारम्बार आवाज उठाइरहेको उनले बताए।

सातामा दुई दिन सार्वजनिक बिदा दिँदा पनि अपेक्षित रूपमा इन्धन खपत घटाउन सकेन । कार्यवाहक अध्यक्ष सिटौलाले पेट्रोलियम पदार्थ आपूर्ति सहज बनाउने सातामा दुई दिन बिदा दिने निर्णय गरेपनि त्यसले रूपमा इन्धन खपत घटाउन नसकेको जिकिर गरे । उनले सरकारी निकायमा दुई दिन सार्वजनिक बिदा दिँदा सरकारी कर्मचारी, विद्यार्थी, पेशाकर्मी लगायतले खपत घटाउनुको सट्टा झन धेरै खपत गरेको उनको भनाइ छ । उनले सरकारले सातामा दुई दिन बिदा दिने निर्णयको समिक्षा गर्नुपर्नेमा उनको जोड छ । उनले इन्धन खपत कम गर्न विद्युतीय बाहेकका निजी सवारी साधनहरुमा जोर बिजोर प्रणाली लागू गर्न सुझाव समेत दिए । उनले इन्धन अभाव हुँदासम्म निजी सवारी साधनमा जोर–बिजोर प्रणाली लागू गर्नसके सार्वजनिक यातायात र इन्धन आपूर्तिमा समेत सहज हुने उनको बुझाई छ ।

उनले सार्वजनिक सवारी साधनको भाडा सरकारले समायोजन नगरे व्यवसायी चुप लागेर नबस्ने उनको चेतावनी छ । उनले सार्वजनिक यातायातलाई प्रविधिमैत्री, क्यासलेस र जिपिएस प्रणालीमा लैजान आवश्यक रहेको पनि बताए ।

अर्थ संसारमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो, सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई [email protected] मा पठाउनु होला। *फेसबुक र ट्वीटरमार्फत पनि हामीसँग जोडिन सकिनेछ । हाम्रो *युटुब च्यानल पनि हेर्नु होला।