इरान के साँच्चै ठूलो युद्धका लागि तयार हुँदैछ? उपग्रह तस्वीरले के देखायो

मध्यपूर्वमा अमेरिका र इरानबीचको तनाव फेरि तीव्र बन्दै जाँदा तेहरानले आफ्नो सुरक्षा तथा रक्षा संरचना उल्लेखनीय रूपमा सुदृढ बनाउन थालेको संकेत देखिएको छ। उपग्रह तस्वीर, अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमका विश्लेषण र सैन्य गतिविधिले इरान सम्भावित ठूलो द्वन्द्वका लागि पूर्वतयारीमा जुटेको अनुमान गर्न थालिएको छ।

आणविक केन्द्रमा संरचना सुदृढीकरण

हालै सार्वजनिक गरिएका उपग्रह तस्वीरहरूले इरानले संवेदनशील आणविक तथा सैन्य स्थलहरूमा थप सुरक्षा आवरण निर्माण गरेको देखाएका छन्। इस्फहानस्थित आणविक परिसरमा रहेका सुरुङ प्रवेशद्वारहरू माटोले पुर्दै पूर्ण रूपमा बन्द गरिएको छ। सो क्षेत्र गत वर्ष अमेरिकी आक्रमणको लक्ष्य बनेको थियो।

त्यसैगरी, नताञ्ज नजिकै पहाडमुनी रहेका सुरुङ प्रवेशद्वार वरिपरि कंक्रिट संरचना थपिएको र भारी उपकरण तथा सवारीसाधन प्रयोग गरी सुरक्षात्मक काम भइरहेको देखिएको छ। विश्लेषकहरूका अनुसार यसले सम्भावित हवाई आक्रमणबाट संरचना जोगाउने उद्देश्य राखेको देखिन्छ।

क्षेप्यास्त्र आधार पुनर्निर्माण

गत वर्ष इजरायलसँगको १२ दिने द्वन्द्वमा क्षतिग्रस्त भएका क्षेप्यास्त्र आधारहरू पनि तीव्र गतिमा पुनर्निर्माण भइरहेका छन्। शिराज दक्षिण क्षेप्यास्त्र आधारमा प्रशासनिक तथा कमाण्ड संरचनाको मर्मत गरिएको देखिएको छ। कुम नजिकको आधारमा ध्वस्त भवनमा नयाँ छाना हालिएको छ भने खोर्रमाबादस्थित इमाम अली क्षेप्यास्त्र आधारमा नष्ट संरचनामध्ये केही पुनर्निर्माण भइसकेका छन् र केही निर्माणाधीन अवस्थामा छन्।

पश्चिमी इरानको हमादान एयरबेसमा बमले बनाएका धावनमार्गका खाल्डा पुर्ने कार्य सम्पन्न भएको र विमान आश्रयस्थल मर्मत गरिएको विवरण बाहिर आएको छ। टब्रिज क्षेत्रका आधारहरूमा पनि प्रवेशद्वार पुनःखोलिएको र समर्थन संरचना पुनर्स्थापित गरिएको जनाइएको छ।

विशेषगरी शाहरुदमा रहेको ठोस इन्धनमा आधारित लामो दूरीका क्षेप्यास्त्र उत्पादन केन्द्रलाई रणनीतिक रूपमा महत्वपूर्ण मानिएको छ। विश्लेषकहरूले उक्त स्थलमा भएको क्षति छिटो मर्मत गरिनु अर्थपूर्ण रहेको बताएका छन्।

हर्मुज जलडमरूमध्यमा नौसैनिक अभ्यास

तेहरानले आणविक संरचना सुदृढीकरणसँगै हर्मुज जलडमरूमध्य वरिपरि नौसैनिक अभ्यास सञ्चालन गरेको छ। इस्लामिक रिभोलुसनरी गार्ड कोर्प्सको नौसेनाले अबु मुसा, ग्रेटर टुनब, लेसर टुनब र सिर्री टापु आसपास अभ्यास गरेको जनाएको छ। अभ्यासका क्रममा केही घण्टाका लागि जलमार्ग आवागमन सीमित गरिएको थियो।

इरानले विगतदेखि नै आक्रमण भएमा हर्मुज जलडमरूमध्य बन्द गर्न सक्ने चेतावनी दिँदै आएको छ। विश्वको महत्वपूर्ण तेल आपूर्ति मार्ग मानिने यस जलमार्ग बन्द भए विश्व ऊर्जा बजारमा ठूलो असर पर्ने विश्लेषण गरिन्छ। गार्ड्स नौसेना प्रमुखले आवश्यक परे जलडमरूमध्य बन्द गर्न सेना तयार रहेको बताएका छन्।

रक्षा संरचना पुनर्संरचना

तेहरानले आफ्नो उच्च सुरक्षा संयन्त्रमा पनि फेरबदल गरेको छ। सर्वोच्च राष्ट्रिय सुरक्षा परिषद् सुदृढ बनाइएको छ भने युद्धकालीन निर्णयका लागि पृथक रक्षा परिषद् गठन गरिएको जनाइएको छ। युद्ध अनुभवी तथा पूर्व नौसेना कमाण्डर अली शामखानीलाई सर्वोच्च रक्षा परिषद्को सचिवमा नियुक्त गरिएको छ। उनी सर्वोच्च नेता आयातोल्लाह अली खामेनीका निकट सहयोगी मानिन्छन्।

सरकारी निकायसँग सम्बद्ध स्रोतहरूले यो कदम “उदीयमान खतरासँग जुध्न सुरक्षा संयन्त्र व्यापक रूपमा सुदृढ गर्ने” उद्देश्यले चालिएको बताएका छन्।

वार्ता र दबाबबीच शक्ति प्रदर्शन

अमेरिकाले इरानको आणविक कार्यक्रमबारे नयाँ सहमति खोज्दै वार्ताको प्रयास गरिरहेको छ। तर वार्ता असफल भए सैन्य विकल्प खुला राख्ने संकेत पनि दिइरहेको छ। यही सन्दर्भमा इरानको पछिल्लो गतिविधिलाई वार्तासँगै दबाब सन्तुलन गर्ने रणनीति रूपमा हेरिएको छ।

विश्लेषकहरूका अनुसार संरचना सुदृढीकरण, सैन्य आधार पुनर्निर्माण र जलमार्गमा अभ्यासले तेहरानले वार्ता टेबलमा आफ्नो स्थिति मजबुत बनाउन खोजेको सन्देश दिन्छ। यद्यपि, यसले क्षेत्रीय शक्ति सन्तुलनमा नयाँ तनाव थप्ने जोखिम पनि उत्तिकै बढाएको छ।

अर्थ संसारमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो, सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई [email protected] मा पठाउनु होला। *फेसबुक र ट्वीटरमार्फत पनि हामीसँग जोडिन सकिनेछ । हाम्रो *युटुब च्यानल पनि हेर्नु होला।